Veremden erken tanıyla korunun

Hava yoluyla bulaşan bir salgın hastalık olan ve dünyanın birçok yerinde görülmeye devam eden veremin hem önlenebilir hem de tedavi edilebilir bir hastalık olduğunu ifade eden Dr. Betül Abdüloğlu, erken tanı, doğru ve düzenli tedavi ile hastaların tümüyle iyileşebildiğini söyledi.

01-07 Ocak 76. Verem Eğitimi ve Propaganda Haftası dolayısıyla açıklamada bulanan Denizli İl Sağlık Müdürlüğü Verem Savaş Dispanseri Tüberküloz İl Koordinatörü Dr. H.Betül Abdüloğlu, veremin önlenebilir ve tedavi edilebilir bir hastalık olduğuna dikkati çekti ve erken tanı, doğru ve düzenli tedavi ile hastaların tümüyle iyileşebildiğini söyledi. Verem hastalığının, “mycobacterium tuberculosis” ismi verilen bir basil tarafından oluştuğunu ifade eden Tüberküloz İl Koordinatörü Dr. H.Betül Abdüloğlu, hastalığın solunum yoluyla bulaştığını belirtti. Türkiye genelinde 2021 yılı verem hastalığı insidansının yüzbinde 10.7, Denizli’de ise 2021 yılı insidansın yüzbinde 5.6 olduğunu sözlerine ekleyen Abdüloğlu, Denizli’de 2022 yılında Verem Savaş Dispanserinde 100 yeni tüberküloz hastası tespit edilldiği ve devam eden 34 tedavideki hasta ile birlikte toplam 134 hastanın takibi yapıldığını söyledi.

“Eğer tanı da gecikilirse bir yıl içerisinde hasta olan kişi, 10-15 kişiye bu hastalığı bulaştırmaktadır”
Hastalık hakkında önemli açıklamalarda bulunan Abdüloğlu, “Tüberküloz aileden genetik (ırsi) olarak geçmez. Tedavi edilmezse ölümle sonuçlanabilir. Binlerce yıldır var olduğu bilinen bu mikrop, hasta kişilerin öksürmesi, hapşırması, konuşması sırasında oluşan damlacıklar içinde havaya atılır. Tüberküloz basilinin içinde bulunduğu bu damlacıkların solunması ile sağlıklı bireyler enfekte olur. Enfekte olan her kişide mutlaka hastalık gelişmez. Alınan basiller kişiyi hastalandırmaksızın vücutta uyur durumda kalır ve vücut direncinin düştüğü bir anda hastalık oluşturur. Verem mikrobunu alan kişi, direnci düşünce hasta olduğu zaman, eğer erken tanı ve tedavi olursa tamamen iyileşmektedir. Eğer tanı da gecikilirse bir yıl içerisinde hasta olan kişi, 10-15 kişiye bu hastalığı bulaştırmaktadır. Bu nedenle erken tanı ve düzenli tedavi bu hastalıkta çok önemlidir” dedi.

“Güneşten gelen ultraviyole ışınları verem mikrobunu kısa sürede öldürür”
Tüberkülozun her organda görülebildiğini dile getiren Abdüloğlu, akciğer tüberkülozunda hastalığın belirtilerinin genel yakınmalar ve akciğere özgü yakınmalar olmak üzere iki grupta toplanabildiğini vurgulayarak şöyle konuştu;
“Hastalık gelişme riskinin en yüksek olduğu dönem ilk iki yıldır. Bulaşma açısından en riskli kişiler hastayla uzun süre aynı ortamda bulunan aile bireyleri ve yakın çalışma arkadaşlarıdır. Kaşık, çatal, bardak gibi yemek gereçleri, giysiler, çarşaflar gibi eşyalarla bulaşma olmaz. Verem mikrobu, güneş görmeyen ortamlarda havada uzun süre canlı kalabilir. Güneşten gelen ultraviyole ışınları verem mikrobunu kısa sürede öldürür. Bu nedenle insanların kalabalık olarak yaşadığı, havalanması yetersiz, güneş girmeyen ortamlar bulaşma için en riskli ortamlardır. Genel yakınmalar; özellikle akşama doğru yükselen ateş, gece terlemesi, kilo kaybı, iştahsızlık ve halsizliktir. Akciğere özgü yakınmalar ise iki-üç haftadan uzun süren öksürük, balgam çıkarma, değişken miktarlarda kan tükürme, göğüste ve sırtta ağrı, nefes darlığı ve ses kısıklığıdır. Yakınmalar genellikle hafif başlar, yavaş ilerler. Hastalar bu yakınmaları başka nedenlere bağlayabilir ve doktora geç başvurabilir. Bu durum hastalığın daha çok yayılmasına ve tutulan organın daha fazla tahrip olmasına sebep olur” şeklinde konuştu.

“Hedefimiz, veremsiz bir Denizli ve veremsiz bir Türkiye oluşturmaktır”
Hastanın tedavisinde düzenli ilaç kullanılmasının önemine değinen Dr. Abdüloğlu, “Bu arada hasta çevresine basil saçar ve daha çok kişinin infekte olmasına neden olur. Tüberküloz tanısı balgamda verem mikrobunun gösterilmesi ile konulur. Hastanın yakınmaları ve akciğer film bulguları tüberkülozdan şüphelenmeyi sağlar. Hastadan alınan balgam veya diğer materyaller laboratuvarda incelenir. Tüberküloz basilinin görülmesi ya da ekilen kültürde basil üremesiyle tanı kesinleşir. Tüberkülin deri testi (TDT), PPD, kişinin daha önce tüberküloz basiliyle karşılaşıp karşılaşmadığını gösteren bir testtir. Kişinin PPD sinin (+) olması verem hastası olduğu anlamına gelmez, sadece verem mikrobu ile karşılaştığını gösterir. Tüberküloz tedavisinde hastalarının en az altı ay düzenli ilaç içmelerini sağlamak çok önemlidir. Dünya Sağlık Örgütü, tedavi başarısını arttırmak için, tüberkülozlu hastaların her doz ilacının bir sağlık çalışanı veya eğitilmiş bir gönüllü tarafından içirtilmesini esas almaktadır. Ülkemizde de "Doğrudan Gözetimli Tedavi" uygulanmaktadır. Doğrudan gözetimli tedavi, hastanın iyileşmesini garantilediği gibi bulaşmayı önleyerek toplumun korunmasını da sağlamaktadır. Verem savaşı dispanserlerinde tanı işlemleri, tedavi, ilaçlar ve takip ücretsizdir. Hedefimiz; veremsiz bir Denizli ve veremsiz bir Türkiye oluşturmaktır” ifadelerini kullandı.